ΗΜΕΡΕΣ ΔΟΞΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΘΝΟΣ: Το αντιτορπιλικό «Δόξα» υπό τον Πλωτάρχη Κριεζή και τα ανιχνευτικά «Πάνθηρ» και «Ιέραξ» εισπλέουν στο λιμάνι της Καβάλας και άγημα από το αντιτορπιλικό «Δόξα» αποβιβάζεται και απελευθερώνει την πόλη υπό τον έξαλλο ενθουσιασμό των κατοίκων!
Η Καβάλα καταλήφθηκε από τους Βούλγαρους τον Οκτώβριο του 1912 και στις 26 Ιουνίου του 1913 ελευθερώθηκε από τον ελληνικό στόλο, ο οποίος ήταν αγκυροβολημένος στη Θάσο. Η απελευθέρωση έγινε με το εξής τέχνασμα: παραγγέλθηκαν να έρθουν από τη Θεσσαλονίκη πέντε οπλιταγωγά. Αυτά συνοδευόμενα από το θωρηκτό «Ύδρα» άρχισαν να ανταλλάσσουν σήματα με τον στόλο της Θάσου, δίνοντας την εντύπωση της απόβασης. Στο μεταξύ, τα αντιτορπιλικά «Λόγχη» και «Λέων» (τα οποία δέχτηκαν στο Στρυμόνα την επίθεση μιας βουλγαρικής πυροβολαρχίας), με τις οβίδες τις οποίες έριξαν, ανέφλεξαν μια γειτονική πυριτιδαποθήκη της πυροβολαρχίας.
Ο βομβαρδισμός αυτός και η ανάφλεξη της πυριτιδαποθήκης διασκόρπισαν ένα απόσπασμα πεντακοσίων ανδρών και προξένησαν σύγχυση στη βουλγάρικη φρουρά της Καβάλας. Κατά τη διάρκεια της νύχτας, οι ηλεκτρικοί προβολείς των μεταγωγικών εξερευνούσαν την παραλία σαν να ζητούσαν σημείο απόβασης. Οι έντρομοι Βούλγαροι, ερευνούσαν και αυτοί τον ορίζοντα, με τη βοήθεια προβολέα που είχαν μεταφέρει από την Αλεξανδρούπολη. Ύστερα, όλα επανήλθαν στη σκιά.
Πάνω από δύο χιλιάδες Βούλγαροι εγκατέλειψαν άτακτα την πόλη, ενώ μια βάρκα από την Καβάλα έσπευδε στον Κουντουριώτη για να αναγγείλει την ευχάριστη είδηση της αποχώρησης των Βούλγαρων, μαζί με τη δυσάρεστη είδηση της απαγωγής των 27 προκρίτων Καβαλιωτών. Ανάμεσα στους ομήρους ήταν και ο επίσκοπος Μυρέων Αθανάσιος. Στις 26 Ιουνίου 1913 συντάχθηκε επάνω στο θωρηκτό «Αβέρωφ» η ιστορική διακήρυξη από τον Παύλο Κουντουριώτη, που απευθυνόταν προς τους κατοίκους της Καβάλας, ενώ το τορπιλοβόλο «Δόξα», οδηγούμενο από άριστο γνώστη της ναρκοθέτησης του διαύλου, προσορμίστηκε στην παραλία για την κατάληψη της πόλης. Ο φόβος, όμως, της επιστροφής των Βούλγαρων δεν επέτρεψε την ανάπτυξη της μικρής ναυτικής δύναμης που επέβαινε στο τορπιλοβόλο «Δόξα». Για αυτό η πολιτοφυλακή η οποία συστάθηκε για την τήρηση της τάξης επέβλεπε και στα γύρω υψώματα, ώστε να δώσει το σήμα του κινδύνου σε περίπτωση επανόδου των Βούλγαρων.
Την άλλη μέρα έγινε η επίσημη κατάληψη της πόλης: «Πέμπτη 27 Ιουνίου 1913: «Κατάληφη της Καβάλας». Την 9ην ώρ. της πρωίας αποβιβάζεται εκ των ανιχνευτικών μας «Ιέραξ» και «Πάνθηρ» μικρό άγημα και επαίρεται επισήμως εις Καβάλαν η ελληνική σημαία.» (πηγή: ημερολόγιο «Αβέρωφ»). Το ναυτικό αυτό άγημα, με αρχηγό τον πλωτάρχη Αντώνη Κριεζή, μεταφέρθηκε με βάρκες από τα ανιχνευτικά στην παραλία και έγινε αποδεκτό με μεγάλο ενθουσιασμό. Μαθητές του Ημιγυμνασίου με τον καθηγητή Αριστοτέλη Στάνη απέδωσαν τιμές και συνόδευσαν το άγημα μαζί με το υπόλοιπο πλήθος ως το τότε Διοικητήριο (και σημερινό Πρωτοδικείο), όπου στον εξώστη του κτιρίου υψώθηκε η ελληνική σημαία.
Το απόγευμα της ίδιας ημέρας κατέφθασε και ο λόχος των Θασίων εθελοντών, που είχαν εκπαιδευτεί από τον οπλαρχηγό Γιώργο Χατζηγογούση. Ο εθελοντικός αυτός λόχος των Θασίων, έσπευσε αμέσως στα περίχωρα για να καταδιώξει τους υποχωρούντες Βούλγαρους. Σε αψιμαχία μάλιστα που έγινε έξω από το Δοξάτο, σκοτώθηκε και ο Θάσιος εθελοντής Καφαντάρης. Η κατάληψη της πόλης εδραιώθηκε, όταν κατέφθασαν και τμήματα της έβδομης Μεραρχίας, την οποία Μεραρχία διοικούσαν οι αντισυνταγματάρχες Καπετανάκης και Νικολάου. Η απελευθέρωση της Καβάλας κρίθηκε από τη νικηφόρα προέλαση του ελληνικού στρατού!
Ο πίνακας είναι δημιουργία του εικαστικού Βασίλειου Χατζή (τίτλος: Το λιμάνι της Καβάλας, 1913). Ο Μακεδών ζωγράφος διακρίθηκε για τις πολεμικές θαλασσογραφίες που φιλοτέχνησε κατά την διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων.

